🔍 مقدمه: API و Web Service؛ دوقلوهای متفاوت اگر تازه وارد دنیای برنامهنویسی شدهاید یا حتی تجربهی چند ساله دارید، احتمالاً با دو اصطلاح معروف API و Web Service زیاد مواجه شدهاید. این دو مفهوم گاهی بهجای یکدیگر استفاده میشوند، اما در واقعیت، تفاوتهای مهمی بین آنها وجود دارد. در این مقاله، به زبان ساده و کاربردی، تفاوت API و Web Service را بررسی میکنیم تا بتوانید تصمیم بگیرید در پروژههای بعدیتان از کدام استفاده کنید، چه زمانی و چرا!
دوره های آموزشی برنامه نویسی در دوران آکادمی
برای آموزش زبان های برنامه نویسی به صورت تخصصی دوران آکادمی بهترین گزینه است.
مشاهده دوره های برنامه نویسی
🤖 API چیست؟
API مخفف Application Programming Interface است. یعنی واسطی که به برنامههای مختلف اجازه میدهد با یکدیگر صحبت کنند.
بهبیان ساده، API مثل پیشخدمت در رستوران است: شما سفارش میدهید (درخواست ارسال میکنید)، او درخواست شما را به آشپزخانه میبرد (منبع داده یا سرویس)، و سپس غذا را برای شما میآورد (پاسخ).

📌 مثال کاربردی
فرض کنید اپلیکیشن موبایل شما نیاز دارد اطلاعات آبوهوا را از یک سرور دریافت کند. اپلیکیشن از یک API استفاده میکند تا اطلاعات را بهصورت ساختیافته از سرور دریافت کند.
🌐 Web Service چیست؟
Web Service یا وب سرویس، نوع خاصی از API است که از طریق اینترنت و با استفاده از پروتکلهایی مانند HTTP یا SOAP کار میکند. بهعبارت دیگر، هر Web Service یک API است؛ اما هر API لزوماً Web Service نیست.
📌 Web Service یک سیستم نرمافزاری است که میتواند بین دو دستگاه از راه دور ارتباط برقرار کند، معمولاً در قالب XML یا JSON. معروفترین نمونههای Web Service، سرویسهای مبتنی بر SOAP یا REST هستند.

📌 Web Service یک سیستم نرمافزاری است که میتواند بین دو دستگاه از راه دور ارتباط برقرار کند، معمولاً در قالب XML یا JSON. معروفترین نمونههای Web Service، سرویسهای مبتنی بر SOAP یا REST هستند.
⚖️ تفاوت API و Web Service به زبان ساده
خب، حالا برسیم به اصل موضوع؛ تفاوت API و Web Service در چیست؟ این موارد اصلی را در نظر بگیرید:
1. محیط اجرا و پروتکلها
- API میتواند بهصورت local یا remote اجرا شود، یعنی لزوماً نیاز به اینترنت ندارد.
- Web Service حتماً از طریق اینترنت و با استفاده از پروتکلهایی مثل HTTP، SOAP، یا REST فعالیت میکند.
2. نوع ارتباط
- API برای ارتباط بین برنامهها طراحی شده و میتواند در داخل یک اپلیکیشن یا بین اپلیکیشنهای مختلف استفاده شود.
- Web Service تنها برای ارتباط بین دو برنامه روی دو سرور یا سیستم مختلف (عموماً از راه دور) کاربرد دارد.
3. نوع دادههای انتقالی
- APIها میتوانند از انواع مختلفی از دادهها استفاده کنند (JSON، XML، حتی فایل باینری).
- Web Serviceهای قدیمی مانند SOAP فقط از XML استفاده میکردند، ولی امروزه Web Serviceهای RESTful نیز از JSON استفاده میکنند.
4. سطح پیچیدگی
- APIها میتوانند ساده یا پیچیده باشند، بسته به کاربرد.
- Web Service معمولاً ساختار پیچیدهتری دارد و نیازمند تعریف دقیق WSDL، عملیاتها و پیادهسازی دقیقتری است (بهویژه در SOAP).
جهت دریافت اطلاعات بیشتر درمورد دورهها و اساتید با مشاورین دوران آکادمی در ارتباط باشید.
🚀 چرا دانستن تفاوت API و Web Service مهم است؟
برای یک توسعهدهنده، درک این تفاوتها بسیار مهم است. چرا که انتخاب اشتباه بین API و Web Service میتواند منجر به کندی عملکرد، افزایش هزینه توسعه، و پیچیدگی غیرضروری شود.
مثلاً اگر پروژهای ساده دارید و فقط نیاز به تبادل اطلاعات دارید، یک REST API کفایت میکند. اما اگر پروژهای سازمانی و با زیرساخت قدیمی دارید، ممکن است مجبور به استفاده از Web Service (مثل SOAP) باشید.
🧠 چه زمانی از API استفاده کنیم؟
- وقتی نیاز به عملکرد سریع و سبک دارید.
- هنگام توسعهی رابط بین اپلیکیشن موبایل و سرور.
- برای ساخت سرویسهای مقیاسپذیر مثل RESTful APIها.
- زمانی که بخواهید ماژولهای داخلی نرمافزار را از هم جدا کنید.
🌍 چه زمانی Web Service انتخاب بهتری است؟
- برای سرویسهایی که باید با پروتکلهای استاندارد مثل SOAP کار کنند.
- در پروژههای بزرگ شرکتی با ساختار قدیمیتر (Enterprise Applications)
- در مواقعی که نیاز به امنیت و قابلیت تعامل بالا با سیستمهای قدیمی (مثل ERP یا CRM) دارید.
🔒 امنیت چطور در API و Web Service؟
- APIها معمولاً با توکنهای امنیتی مثل OAuth2 کار میکنند.
- Web Serviceهای قدیمی مانند SOAP معمولاً از WS-Security استفاده میکنند.
- در هر دو باید اقدامات امنیتی مثل احراز هویت، rate limiting، و رمزنگاری ارتباط (HTTPS) رعایت شود.
🧪 مقایسه REST API و SOAP Web Service
اگر بخواهیم دو نوع محبوب را مقایسه کنیم:
- REST API سبک، سریع، و محبوبتر است. از JSON استفاده میکند و پیادهسازی سادهتری دارد.
- SOAP Web Service پیچیدهتر ولی استانداردتر است. معمولاً در پروژههای دولتی، بانکی یا سازمانی استفاده میشود.
🎓 یادگیری API و Web Service در دوران آکادمی
اگر میخواهی وارد دنیای حرفهای برنامهنویسی بشی، باید مفاهیم API، REST، Web Service و نحوه طراحی و پیادهسازی اونها رو کامل یاد بگیری.
در دورههای برنامهنویسی بکاند و API نویسی در دوران آکادمی، یاد میگیری:
- چطور API طراحی و مستندسازی کنی (با Swagger و Postman)
- چطور RESTful API بسازی
- چطور Web Serviceهای قدیمی و جدید رو درک و راهاندازی کنی
- چطور امنیت APIها رو تضمین کنی
آموزشها پروژهمحور، حرفهای و مناسب ورود به بازار کار واقعی هستن!
درک تفاوت API و Web Service یکی از مهارتهای ضروری برای هر برنامهنویس جدی است. انتخاب درست بین این دو میتواند سرعت، امنیت و کارایی پروژهتان را چند برابر کند. پس اگر هنوز با این مفاهیم دستوپنجه نرم میکنی، وقتشه که با آموزشهای کاربردی دوران آکادمی، کاملاً حرفهای وارد این حوزه بشی.
بیشتر بخوانید :

تفاوت API با Web Service در برنامهنویسی چیست؟
🎯 تفاوت API با Web Service در برنامهنویسی چیست؟ 🔍 مقدمه: API و Web Service؛…
بیشتر بخوانید

WebSocket چیست و چه تفاوتی با HTTP دارد؟ راهنمای کامل برای برنامهنویسان وب
📲 WebSocket چیست و چه تفاوتی با HTTP دارد؟ راهنمای کامل برای برنامهنویسان وب 🔍…
بیشتر بخوانید

نسخهسازی در Git: تفاوت بین Merge و Rebase را بدانید!
🔁 نسخهسازی در Git: تفاوت بین Merge و Rebase را بدانید! 🧩 مقدمه: چرا باید…
بیشتر بخوانید

میخوای هکر بشی؟ این زبانهای برنامهنویسی رو حتماً یاد بگیر!
🕵️♂️ میخوای هکر بشی؟ این زبانهای برنامهنویسی رو حتماً یاد بگیر! 🔐 مقدمه: چرا برنامهنویسی…
بیشتر بخوانید

۶ اشتباه رایج مبتدیها در برنامهنویسی که نباید تکرار کنید
🧨 ۶ اشتباه رایج مبتدیها در برنامهنویسی که نباید تکرار کنید 🖥 مقدمه: برنامهنویسی مثل…
بیشتر بخوانید

بکاند یا فرانتاند؟ انتخاب مسیر مناسب برای شروع برنامهنویسی
💻 بکاند یا فرانتاند؟ انتخاب مسیر مناسب برای شروع برنامهنویسی 👋 مقدمه: یک سوال مهم…
بیشتر بخوانید